อำเภอเมืองศรีราชา

         ความเป็นมา เมืองศรีราชาแต่เดิมเป็นหมู่บ้านชาวประมงเล็กๆ อยู่ทางทิศใต้ของจังหวัดชลบุรี ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทางการประมง ในปี
พ.ศ. ๒๔๔๓ จอมพลและมหาอำมาตย์เอกเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี เสนาบดีกระทรวงเกษตรพาณิชยการ (กระทรวงเกษตราธิการ) ในขณะนั้นได้ลาออกจากราชการมาประกอบอาชีพทำป่าไม้ตำบลศรีราชา ซึ่งท่านได้พัฒนา และสร้างความเจริญก้าวหน้าให้กับตำบลศรีราชา มาโดยตลอด จากหมู่บ้านชาวประมงเล็กๆ มาเป็นชุมชนการค้าและสถานที่ ท่องเที่ยวที่สำคัญแห่งหนึ่งของภาคตะวันออก เมื่อวันที่ ๑๙ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๘๘ ตำบลศรีราชาได้รับการยกฐานะให้จัดตั้งเป็นเทศบาลตำบลศรีราชา ตามพระราชกฤษฎีกาการจัดตั้งเทศบาลตำบลศรีราชา จังหวัดชลบุรี (ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๓๖ ตอนที่ ๓๖ ลงวันที่ ๓ กรกฎาคม ๒๔๘๘)
โดยใช้บ้านพักของจอมพลและมหาอำมาตย์เอกเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี เป็นสำนักงาน และใช้บ้านพักนี้มาจนถึงปี พ.ศ. 2513 จึงได้ย้ายมาสร้างอาคารถาวรเป็นสำนักงานในสถานที่ปัจจุบันโดยมีเนื้อที่ทั้งหมด ๔.๐๕๘ ตารางกิโลเมตรและต่อมาเมื่อวันที่ ๒๔ กันยายน  พ.ศ. ๒๕๓๘ จึงได้รับการเปลี่ยนแปลงฐานะจากเทศบาลตำบลศรีราชา จังหวัดชลบุรี เป็นเทศบาลเมืองศรีราชา (ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๑๒ ตอนที่ ๔๐ ก ลงวันที่ ๒๔ กันยายน พ.ศ. ๒๕๓๘ หน้า ๔๕-๔๘)
โดยมีเนื้อที่เท่าเดิมคือ ๔.๐๕๘ ตารางกิโลเมตร แบ่งเป็นพื้นดิน ๒.๑๕๓ ตารางกิโลเมตร พื้นน้ำ ๑.๙๐๕ ตารางกิโลเมตร ปัจจุบันที่ว่าการอำเภอศรีราชาตั้งอยู่
ริมถนนสุขุมวิท ตำบลศรีราชา ห่างจากตัวจังหวัดไปทางทิศใต้ ประมาณ ๒๔ กิโลเมตร มีพื้นที่ปกครอวทั้งหมด ๖๑๖.๔๓๔ ตารางกิโลเมตร โดยแบ่งการปกครองออกเป็น ๒ ส่วน คือ การปกครองส่วนภูมิภาค แบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น ๘ ตำบล ๕๘ หมู่บ้าน

            การปกครองส่วนท้องถิ่น ประกอบด้วยเทศบาล ๒ แห่ง คือ ๑. เทศบาลเมืองศรีราชา ๒. เทศบาลเมืองแหลมฉบัง สุขาภิบาล ๒ แห่ง คือ สุขาภิบาลบางพระ และสุขาภิบาลอ่าวอุดม และมีองค์การบริหารส่วนตำบล (อบต.) ๔ ตำบล ได้แก่ ตำบลบ่อวิน ตำบลเขาคันทรง ตำบลบางพระ และตำบลหนองขาม

ข้อมูลจาก: http://www.srirachamunicipality.go.th
เอกสารอ้างอิง: รัศมี ก่อพงศ์พนา. (๒๕๔๓). ชลบุรี. กรุงเทพฯ: ต้นอ้อ.